Τετ, Μάι 6, 2026

Η ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΉ ΣΧΟΛΗ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΜΑΣ ΚΑΙ ΤΟ ΑΦΗΓΗΜΑ ΜΗΔΕΝΙΣΜΟΥ ΤΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΠΡΟΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΛΕΙΤΟΥΡΓΩΝ ΤΗΣ

Η ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΉ ΣΧΟΛΗ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΜΑΣ ΚΑΙ ΤΟ ΑΦΗΓΗΜΑ ΜΗΔΕΝΙΣΜΟΥ ΤΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΠΡΟΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΛΕΙΤΟΥΡΓΩΝ ΤΗΣ

Από τα χρόνια του ενενήντα είχε προκύψει στην Κύπρο η δημιουργία μιας νέας «σχολής» ανάγνωσης των εκπαιδευτικών πραγμάτων της Κυπριακής Δημοκρατίας.

Ήταν μια σχολή μειωτική έναντι της προτέρας μεθόδου κατάρτισης των Δασκάλων. Κόμιζε μια γλώσσα.ξυλινη, έντονα επηρεασμένη από αμερικάνικες και αγγλοσαξωνικές θεωρίες διοίκησης επιχειρήσεων και διαχείρισης εταιρικού ανθρωπίνου δυναμικού.

Βέβαια τότε στον εκπαιδευτικό διάλογο του νησιού υπήρχαν γίγαντες στοχασμού και θεωρίας της παιδείας,.' Εγραφε και παρέμβαινε ο βαθύς γνώστης της Ιστορίας της Εκπαίδευσης στην Κύπρο Παναγιώτης Περσιάνης και η εκπαιδευτική πρακτική στα σχολεία δεν είχε υποταχθεί σε μοντέλα υπερπροβολής. Η ουσιαστική μάθηση και η ψυχοκινητική παιδεία δεν είχαν ακόμη υποχωρήσει. Το αξιακό σύστημα στο νησί δεν επέτρεπε εύκολες επιβολές και εμμονικές μονομέρειες.

Η ανωτέρω «σχολή» με κάποιες εξαιρέσεις αδυνατούσε να κομίσει κείμενα σε διάλογο με ελληνικό λόγο στοχαστικού βάθους και είχε έλλειψη οράματος δημιουργίας και ανάτασης. Εξέδιδε βιβλία τεχνικών, ερωτηματολογίων, συνταγών διοίκησης των σχολικών μονάδων. Αρκετά από αυτά είχαν ελάχιστη αναφορά στην ελληνική βιβλιογραφία και μηδενικό αξιολογικό στοχασμό και βάσανο των ιδεών τους στο χωνευτήρι του πυρός των κλασσικών κειμένων του πανανθρώπινου πολιτισμού περί εκπαίδευσης και παιδείας.

Κατά δε τους διαλόγους για την ακαδημαϊκή αναβάθμιση των δασκάλων βιώσαμε ποικίλα τραγελαφικά. Αυτή η «σχολή» αντιμετώπιζε συχνά την εκπαιδευτική κοινότητα με έπαρση και αλαζονεία. Σε αντίθεση με την δουλικότητα τους έναντι της κρατικής και οικονομικής ελίτ της Κύπρου. Είχαμε τότε συζητήσει το θέμα με κορυφαίους στοχαστές της παιδείας της Κύπρου. Αρκετοί εξ’ αυτών ήτο πεπεισμένοι πώς η ακαδημαϊκή αυτή μειονότητα αν αφηνόταν να κυριαρχήσει θα κόμιζε καταστροφή και παιδευτική υποβάθμιση.

Η κοινή συνισταμένη των εκπροσώπων αυτής της σχολής ήταν ένα κράμα κεκρυμένης εμπάθειας έναντι της παιδείας των δασκάλων και των εκπαιδευτικών λειτουργών της μαχόμενης διδαχής, υπερκριτικής διγλωσσίας και μιας επιμονής κατάκτησης εξουσιαστικών θέσεων στην εκπαίδευση της Κύπρου. Όλα αυτά παντρεμένα με μιαν ακραία ρητορική εναντίον των εκπαιδευτικών Οργανώσεων, και με μια διαγραφή του πρότερου πολιτισμού και των εκπαιδευτικών κατακτήσεων της ελληνικής πλειοψηφίας του νησιού από το 1878 μέχρι τα τέλη του εικοστού αιώνα με την προγραφή τους ως συντηρητισμός στην εκπαίδευση.

Σε μια εποχή όπου ο Παναγιώτης Περσιάνης εξέδιδε βιβλία με ξεκάθαρες αναφορές στην αναγκαιότητα ενίσχυσης της κοινωνικής αγωγής στα σχολεία. Ο Σάββας Παύλου απεκάλυπτε τις ανησυχίες του Γιώργου Σεφέρη για σχέδια αλλοίωσης της ιδιοπροσωπίας του εντόπιου ελληνισμού από τις αγγλοσαξωνικές μηχανικές. Σε μια περίοδο όπου ο ακμαίος Αναστάσιος Αλβανίας πλημμύριζε τη χώρα ανώτερες και ανώτατες σχολές σε συνεργασία με φωτεινούς «γίγαντες» της ελληνικής ακαδημαϊκής και στοχαστικής κοινότητας Γεώργιο Μπαμπινιώτη, Γεώργιο Παπαζάχο, Ευσέβιο Βίττη κ.α. Σε μια εποχή θετικών πρακτικών αλλαγών στην εκπαίδευση με τεχνολογικά άλματα επί Ουράνιου Ιωαννίδη, αντισεισμικές αναβαθμίσεις πολιτικής απόφασης και υλοποίησης της Δημόσιας Προδηματικής Εκπαίδευσης.

Σε μια τέτοια εποχή η άλλη «σχολή» έκτιζε ένα αφήγημα μηδενισμού ενός ολόκληρου εκπαιδευτικού συστήματος κτισμένου κυριολεκτικά με το αίμα και τον ιδρώτα του λαού της Κύπρου. Με μια εμμονή στη στατιστική, στην ξενόφερτη έρευνα, στον πολλαπλασιασμό ενός στρατηγικού και τακτικού μηδενισμού για να έρθει ο μικρός στρατός αυτής της «σχολής» να στρατωνίσει τα πάντα στην παιδεία του τόπου σε κάτι μοντέλα διοίκησης με παράδοξες εισαγόμενες ονομασίες.

Δεν θα ξεχάσω την έκπληξη πολλών εξ’ ημών όταν συζητούσαμε με κάποιους εκ των εκπροσώπων της «σχολής» αυτής. Δεν γνώριζαν στοιχειωδώς Έλληνες στοχαστές της εποχής τον Κονδύλη, τον Ράμφο την πολύ σοβαρή δουλειά του γλωσσολόγου Χρήστου Τσολάκη, τις αποψεις των για τις ούτω καλούμενες «εκπαιδευτικές μεταρρυθμίσεις». Απέφευγαν συστηματικά την γαλλική βιβλιογραφία. Τα ευρήματα ερευνών του OECD για τις επιτυχίες συστημάτων που αποσυνδέθηκαν από την αμερικάνικη σχολή των πολύ μεγάλων αριθμητικα μαθησιακών στόχων και την επιστροφή στον μικρό αριθμό επαναλαμβανόμενων στοχεύσεων ανά τάξη στο Δημοτικό Σχολείο,

Θα διερωτηθεί ευλόγως ο αναγνώστης γιατί γράφω τα ανωτέρω. Μα απλά γιατί φοβάμαι την επιθετική επιστροφή αυτής της ρητορικής στο επίσημο νέο αφήγημα του Υπουργείου Παιδείας.

Listen Live